نجف دریا بندری در کتاب مستطاب آشپزی یتیمچه را به عنوان یک خوراک ساده ایرانی معرفی میکند که ماده اصلی آن بادمجان است و معمولاً بدون گوشت تهیه میشود. نام «یتیمچه» (به معنای کودک یتیم) به این دلیل بر این غذا گذاشته شده که گوشت ندارد و در گذشته به غذاهای سادهای که از مواد کمی تهیه میشدند، اطلاق میشد.
غذای ساده ای است و راحت هم درست میشه و یکی از غذاهای بسیار قدیمی ایرانی است .اگر حوصله دارید برای شام امشب درستش کنید.من که حسابی خسته ام و فقط احتیاج به چای دارم…
و یادتون نره برای دیدن رسپی های بیشتر باز هم به سایت آموزش آَشپزی رضیم سر بزنید.
🍽️ مواد لازم (برای ۴ نفر)
| ماده اولیه | مقدار | نکات کلیدی |
| بادمجان قلمی | ۴ تا ۵ عدد | متوسط و گوشتی. |
| گوجه فرنگی | ۴ تا ۵ عدد | کاملاً رسیده و قرمز. |
| پیاز بزرگ | ۲ عدد | خلالی یا نگینی درشت خرد شده. |
| سیر | ۲ حبه | (اختیاری) له شده برای عطر بیشتر. |
| آب لیمو ترش یا آبغوره | ۱ قاشق غذاخوری | برای تنظیم ترشی و طعم. |
| زردچوبه، نمک، فلفل سیاه | به میزان لازم | |
| روغن یا کره | به میزان لازم |
🔪 طرز تهیه (گام به گام)
آمادهسازی بادمجان
- پوست کندن: بادمجانها را پوست بگیرید و به صورت حقله ای یا مکعب های کوچک خرد کنید.
- تلخیگیری (اختیاری): روی بادمجانها نمک بپاشید و حدود نیم ساعت کنار بگذارید تا تلخی آنها خارج شود. نمک باعث میشه تلخی بادمجان گرفته شود و اگر نیاز به سرخ شدن بود روغن کمتری جذب کند.
- تفت دادن (به روش کم روغن): کمی روغن در تابه بریزید و بادمجانها را به آرامی تفت دهید تا کمی نرم و سبک شوند. (در یتیمچه سنتی، بادمجانها کاملاً سرخ نمیشوند، بلکه فقط تفت میخورند تا نرم شوند و روغن کمتری جذب کنند.)این غذا نیاز به سرخ کردن بادمجان ندارد فقط تفت داده می شوند.
آمادهسازی و ترکیب سس پایه
- تفت پیاز: پیازهای خلالی یا نگینی شده را در یک قابلمه یا تابه عمیق با روغن یا کره تفت دهید تا نرم و سبک شوند. میتوانید کمی زردچوبه به آن اضافه کنید.استفاده از کره خوشمزه میکنهاین غذا رو ولی اصلش همون روغنه.بهتره زردچوبه رو هم بریزید.
- افزودن سیر: سیر له شده را (در صورت استفاده) در اواخر کار به پیاز اضافه کرده و کمی تفت دهید تا عطر آن بلند شود.سیر اگر دوست ندارید نیازی نیست بریزید.
- آمادهسازی گوجه: گوجه فرنگیها را پوست بگیرید و به صورت درشت خرد کنید (یا رنده کنید).بهتره نگینی خرد کنید به اصل غذا نزدیک تر است.
- افزودن گوجه: گوجه فرنگی خرد شده، نمک و فلفل سیاه را به پیاز و سیر اضافه کنید. اجازه دهید گوجهها آب بیندازند و حدود ۱۰ دقیقه بجوشند تا سس نسبتاً غلیظ شود.ببینید چه غلظتی باب سلیقه شماست و همونقدر بذارید بجوشه.
پخت نهایی و جا افتادن
- ترکیب مواد: بادمجانهای تفت داده شده را به آرامی بریزید توی سس گوجه و هم بزیند.
- پخت نهایی: درب قابلمه را بگذارید و حرارت را بسیار ملایم کنید. اجازه دهید یتیمچه حدود ۴۵ تا ۶۰ دقیقه آرام بپزد و جا بیفتد. (در این مرحله آب به آن اضافه نمیشود و غذا با آب گوجه پخته میشود).دیگه نیازی نیست آب بریزید و با گوجه خودش پخته میشه/
- تنظیم ترشی: در ۱۰ دقیقه پایانی پخت، آب لیمو ترش یا آبغوره را برای تنظیم ترشی به یتیمچه اضافه کنید و هم بزنید.اصلش آبغوره است ولی اگر نبود آب لیمو بریزید.
✨ نکات سرو
- یتیمچه معمولاً باید کمی شل و آبدار باشد و همراه با نان سرو میشود.یه کم از خورشت غلیظ تر .
- میتوانید هنگام سرو، روی آن را با کمی نعناع داغ، سیر داغ یا پیاز داغ تزیین کنید.دیگه اینا کاملا اختیاریه اگر دوست داشتید بریزید.
نوش جان!
نتیجه گیری
تا دارید تصمیم میگیرید امشب یتیمچه درست کنید یا نه ، پیشنهاد میکنم آهنگ گل های اطلسی از مهستی رو هم پلی کنید و از شنیدن این صدای زیبا لذت ببرید.سپاسگزارم که همچنان کنار ما میمانید و نظرات شما به ما جانی تازه و شور و شوق ادامه دادن خواهد داد.
نویسنده : زیبا خضری
